ĐÔI NÉT VỀ LÀNG LỤA DUY XUYÊN – DI SẢN TỪ QUÁ KHỨ

 Với điều kiện tự nhiên khá ưu đãi, từ xa xưa trong lịch sử, trên vùng đất Duy Xuyên, “Người Chàm xưa trồng dâu để nuôi tằm và trồng bông… người ta lấy bông rồi kéo sợi để dệt vải thô, vải thô đan chuôi đi trông giồng như vải nhỏ. Nhuộm đi dẹt thành vải ngũ sắc và vải có màu lốm đốm. Phụ nữ dệt lụa và vải, những vải tàng trữ trong các kho vua xưa chứng tỏ họ dệt rất khéo”.

Làng lụa Duy Xuyên đã có lịch sử hơn 400 năm. Nơi đây từng lưu truyền câu chuyện tình yêu lãng mạn về Bà Chúa Tằm Tang – là cô một thôn nữ xứ Quảng và Thái tử Nguyễn Phúc Lan, con của Chúa Sãi, để rồi sau này trở thành quý phi. Từ khi trở thành quý phi, bà đã khuyến khích nông dân các phủ huyện quê hương mình trồng dâu nuôi tằm, sản xuất tơ lụa để bán ra nước ngoài qua thương cảng Hội An, làm rạng danh tơ tằm xứ Quảng. Người dân nơi này đã tôn vinh bà là Bà Chúa Tằm Tang, là Tổ của nghề tơ lụa.

"Trồng dâu ta nuôi tằm, tằm ăn cho tằm lớn

Lớn lên tằm vàng ươm bóng tơ

Vì đời tằm nhả tơ thỏa lòng ta mong chờ

Dệt tấm lụa dựng cho đời bài thơ

Đây là Duy Xuyên quê lụa dịu dàng

Xuôi theo con sông biếc mơ màng"

Qua “Bài thơ quê lụa” chúng ta sẽ có một chút nao lòng, một chút xao xuyến về suốt cả 400 năm hình thành nên nghề trồng dâu nuôi tằm dệt lụa ở làng Mã Châu hay còn gọi là “Lụa Duy Xuyên” nổi tiếng từ thế kỷ 16 với các sản phẩm tơ chuyên cung cấp cho vua chúa và giới quý tộc thời bấy giờ.

Nguyên liệu để dệt nên lụa này rất đặc biệt, với cây dâu Đa của người Chăm Pa cổ được tìm từ vùng núi cao của Quảng Nam về trồng trong vườn của làng để làm thức ăn cho tằm vàng nhả kén. Đây là nguồn nguyên liệu hiện chỉ có ở làng lụa này, không trùng lặp với bất cứ nguyên liệu được nhập về từ những nơi khác về. Khi quay tơ từ kén vàng (loại tằm thuần chủng), nước trong nồi sẽ được pha 80 độ C nhằm mục đích để tằm nhả kén đều, mịn.

Sau thời gian dài bị mai một, làng lụa Duy Xuyên đã được sống lại trong không gian cổ kính và đang mở cửa để cho du khách trong và ngoài nước đến tham quan miễn phí tại số 28 đường Nguyễn Tất Thành – Tp. Hội An nhằm quảng bá hình ảnh của thu nhỏ của một thương cảng Hội An hơn 300 năm trước, nơi đã góp công lớn tạo con đường tơ lụa của Việt Nam trên biển. Cách dệt lụa Chăm Pa với những khung dệt cổ được sưu tầm từ nhiều địa phương cũng được tái hiện để tạo ra những tấm lụa nuột nà, thể hiện sự giao thoa văn hóa Chăm pa - Việt trong lòng xứ Quảng.

Nguồn: Sưu tầm

-----------------

#DangLua #NgannamLuaViet

#HUTECH #Khoa_QTDL_NH_KS